Corona in de jaarrekening

01-04-2020

Nog even de gevolgen van de crisis voor de jaarrekening op een rijtje. De regels gelden primair voor rechtspersonen die onder BW 2, Titel 9 vallen, maar kunnen richting geven voor jaarrekeningen van andere rechtsvormen. In grote lijnen heb je 4 mogelijkheden:

  1. De crisis heeft geen belangrijke financiële gevolgen voor de onderneming. In dat geval is er geen (verplicht) effect op de jaarrekening;
  2. De crisis heeft belangrijke (positieve of negatieve) financiële gevolgen voor de onderneming, maar een faillissement is niet waarschijnlijk. Of een effect belangrijk is meet je af door in te schatten of de betreffende toelichting over dat effect (of het ontbreken er van) invloed zou hebben op de beslissingen van gebruikers van de jaarrekening. In dat geval moet de betreffende situatie in een sectie ‘Gebeurtenis(sen) na balansdatum’ worden toegelicht. Dit kan in een sectie ‘Overige toelichtingen o.i.d.’, of in het algemene gedeelte van de toelichting. Let op: de gebeurtenissen na balansdatum hoeven niet te worden meegenomen in de publicatiestukken;
  3. De negatieve gevolgen van de crisis brengen ernstige onzekerheid over de continuïteit van de onderneming met zich mee. Als er ernstige onzekerheid over de continuïteit bestaat worden de omstandigheden rond die onzekerheid in de algemene toelichting toegelicht. Deze toelichting wordt ook opgenomen in de publicatiestukken. Van ernstige onzekerheid over de continuïteit is sprake als de onderneming naar verwachting niet meer op eigen kracht aan zijn verplichtingen kan voldoen, maar hiervoor verdergaande medewerking van belanghebbenden nodig heeft, terwijl op het moment van het opmaken van de jaarrekening nog niet vaststaat of die benodigde medewerking zal worden verkregen.
  4. De crisis zal leiden tot discontinuïteit van de onderneming. In dat geval wordt de jaarrekening opgesteld op liquidatiegrondslagen.

Gebeurtenissen die (geen) nieuw licht werpen op de situatie per balansdatum
Ondernemers zullen vaak de neiging hebben om naderend onheil via voorzieningen of afwaarderingen van activa alvast in de jaarrekening van het voorgaande boekjaar mee te nemen. ‘Echte’ gebeurtenissen na balansdatum, dus zonder oorsprong in dat voorgaande boekjaar, werpen echter géén nieuw licht op de situatie per balansdatum. De gevolgen van de gebeurtenissen mogen dan niet cijfermatig in de jaarcijfers worden verwerkt, maar alleen tekstueel worden toegelicht. Dit is uiteraard niet het geval als de jaarrekening op liquidatiewaarde moet worden opgemaakt.
 
Toelichting jaarrekeningen van micro rechtspersonen
Een micro-rechtspersoon hoeft zowel bij de inrichtingsjaarrekening als bij de publicatiestukken normaliter geen specifieke toelichting op te nemen, op een enkel element na zoals (indien relevant) het feit dat fiscale grondslagen worden gehanteerd. Maar uitzonderlijke situaties zoals het bestaan van ernstige onzekerheid of het hanteren van liquidatiegrondslagen moeten wél worden toegelicht.